poniedziałek, 25 lipca 2016

"Rybacy" Chigozie Obioma

Wydawnictwo Literackie

"Rybacy" łączą w sobie popularną formę powieści z tradycją dawnych ustnych mitów i podań przekazywanych z pokolenia na pokolenie, tworząc w efekcie powieść-legendę głęboko zakorzenioną w koncepcji greckiej tragedii. Oto bowiem czterej bracia: Ikenna, Boja, Obembe i Benjamin, mieszkający w Akure, miejscowości położonej w południowo-zachodniej Nigerii (skąd pochodzi sam Obioma), po wyjeździe ojca muszą zadbać o dom i rodzinę, porzucają więc szkołę i zostają rybakami - wbrew woli ojca, który chciałby dla swoich synów wykształcenia i lepszych perspektyw. Jednak pewnego popołudnia, nad przeklętą rzeką, Omi-Ala, chłopcy spotykają miejscowego szaleńca-wróżbitę, Abulu, ponoć opętanego przez demona, który ma "moc przepowiedni". Ten wzywa Ikenna po imieniu i przepowiada mu morderstwo z ręki jednego ze swych braci, przywołując biblijne bratobójstwo Kaina i Abla. To spotkanie z prorokiem i budząca trwogę tragiczna przepowiednia nieodwracalnie przemienia życie nigeryjskiej rodziny. Ich wierzące w zabobony serca, z dnia na dzień stają się siedliskiem zarazków nieufności, oszustwa, zazdrości, gniewu i przemocy. A w głowach krążyć będzie tylko jedno pytanie: który z nich okaże się w przyszłości zabójcą swego brata? Ikenna natomiast staje się coraz bardziej rozdarty pomiędzy swoim strachem dotyczącym proroctwa, a miłością do braci. Zaczyna oddalać się od rodziny i zamyka się w sobie. I tak, stopniowo, gdy wzajemne podejrzenia rosną, zgubne proroctwo staje się spiralą napędową fabuły, która wciąga, ale też niepokoi... 

Autor daje tutaj prawdziwy popis swoich umiejętności nie tylko poprzez zabawę dialektami i podkreślenie wartości staro-afrykańskiego języka wskazującego na bogactwo nigeryjskich kultur, ale przede wszystkim oddając narrację w ręce czwartego z braci, dorastającego Benjamina, który miesza teraźniejszość ze wspomnieniem przeszłych zdarzeń. W ten sposób kiedy Obioma chce na przykład podnieść napięcie lub suspens - powraca do dziecięcego punktu widzenia, nierzadko przerażając tragizmem wydarzeń, a przechodzi do tego współczesnego, gdy chce stworzyć przejrzystość i narzucić pewnego rodzaju autorytet. To szczegółowe, i chwilami mozolne wręcz budowanie napięcia naprawdę działa i daje powieści unikalną moc - moc, która sprawia, że od książki wprost nie sposób się oderwać. 

Jednak w tle tej doskonałej opowieści o arystotelesowskiej tragedii, pobrzmiewa jeszcze jedno przesłanie "Rybaków". Otóż Obioma po mistrzowsku wykorzystuje tę nigeryjską tradycję opowiadania, jako alegorię do krytyki społeczno-politycznej Nigerii lat 90.. Nigeria powstała bowiem z idei szaleństwa, oszustwa i fałszywych proroków, którzy spowodowali dysharmonię i zniszczenie w Afryce. I właśnie to nagromadzenie wielu symboli, przysłów, odniesień i metafor oraz ukazanie świata pełnego zamachów stanu, niebezpieczeństw i korupcji powstałych w konsekwencji złych decyzji mających dalekosiężne skutki pozostawia po lekturze gorzki posmak. Niemniej najbardziej istotne są tutaj przemiany i wgląd w psychikę bohaterów, a zwłaszcza obserwowanie powolnego wyniszczenia jakiemu ulega najstarszy z braci. Jego ślepa wiara we wróżbę znad rzeki, ma ogromny wpływ nie tylko na jego los, ale także na przyszłość całej rodziny. Chigozie Obioma w "Rybakach" nie tylko sprawnie sięga po zagadnienia związane z wolną wolą czy wiarą w przesądy, on skupia swoją historię wokół wpływu przepowiedni, fatum, mistycyzmu oraz pychy na wybory moralne, które napędzając walkę z losem, tak naprawdę przyczyniają się do powolnego rozpadu - tak rodziny, jak i kraju. 

"Rybacy" to naznaczona śmiercią a zarazem pełna życia powieść-legenda o samospełniającej się przepowiedni, ludzkim przeznaczeniu, braterstwie, utraconej nadziei, a przede wszystkim o dorastaniu w warunkach kryzysu i lękach, które niepohamowane mogą dramatycznie i już nieodwracalnie zawładnąć ludzkim umysłem. Wspaniały debiut i zdecydowanie jedna z najważniejszych książek tego roku. Chigozie Obioma to hipnotyczny, ambitny i bardzo utalentowany pisarz, o którym z pewnością jeszcze usłyszymy. Osobiście - już nie mogę się tego doczekać.

__________________________________________________________________________
Chigozie Obioma, Rybacy, stron 360, Wydawnictwo Literackie, 2016
Przekład: Sebastian Musielak

Książkę do recenzji przekazało Wydawnictwo Literackie

11 komentarzy:

  1. O łał. Widać coś nowego i interesującego :) W przyszłości z przyjemnością zapoznam się z tą książką.
    Pozdrawiam
    Jadwiga z Zajęczej Nory

    OdpowiedzUsuń
    Odpowiedzi
    1. W JAKI SPOSÓB ZOSTAŁEM ZWYCIĘZCIEM PO TAKIM POWAŻNYM NIEPOWODZENIU PRÓBY POŻYCZKI.

      Czuję się tak błogosławiony i spełniony. Nie chciałam ubiegać się o pożyczkę, o której słyszałem, ponieważ wszystko wydaje mi się zbyt piękne, aby mogło być prawdziwe, ale byłem przekonany i zszokowany, gdy mój przyjaciel w moim miejscu pracy otrzymał pożyczkę od Progresive Loan INC. I obaj to potwierdziliśmy i ja również zgłosiłem się, dziś jestem dumnym właścicielem mojej firmy i zarabiam na pieniądze dla mojej rodziny i szczęśliwej mamy. Cóż, jestem Annie Joe po imieniu z Pauls Valley w Oklahomie. Jako samotna mama z trojgiem dzieci trudno było znaleźć pracę, która mogłaby zająć się mną i moimi dziećmi, a ja miałem tak dużo rachunków do zapłacenia, a żeby było najgorzej, miałem zły kredyt, więc nie mogłem uzyskać pożyczki od żadnego Bank. Miałem ideał, aby założyć firmę jako fryzjer, ale nie miałem kapitału na rozpoczęcie, wypróbowałem wszystkie rodzaje banków, ale nie wyszło, dopóki nie zostałem skierowany przez mojego współpracownika do godsent godsent kredytodawcy reklamy, aby dać pożyczkę w 2 % oprocentowanie. Wysłałem do nich wiadomość e-mail z oficjalnym adresem e-mail (progresiveloan@yahoo.com) i natychmiast otrzymałem odpowiedź, a moja pożyczka została zatwierdzona, a ja zostałem skierowany na stronę banku, gdzie wypłaciłem moją pożyczkę bezpośrednio na moje konto. Krótko mówiąc, jestem dumna ze swojej firmy zajmującej się stylizacją włosów i obiecuję światu dowieść, jak zmieniło się moje życie. Jeśli potrzebujesz jakiejkolwiek pożyczki, radzę skontaktować się z Progresive Loan INC i uzyskać wsparcie finansowe E-mail: progresiveloan@yahoo.com OR Call / Text +1 (603) 786-7565



      Usuń
  2. Coś takiego innego, bardzo chętnie się zapoznam ;). W ogóle miałam Ci pisać, że super Cię widzieć na zdjęciu! :))

    OdpowiedzUsuń
  3. Bardzo mnie zaciekawiłaś. Jeśli będę miała okazję to na pewno przeczytam.
    Pozdrawiam :*
    W wolnej chwili zapraszam do mnie
    zapoczytalna.blogspot.com

    OdpowiedzUsuń
  4. Tym razem jednak książka nie dla mnie. ;)

    OdpowiedzUsuń
  5. Książka czeka już w kolejce do przeczytania,ale po Twojej recenzji, jestem pod dużym wrażeniem. Czeka mnie uczta książkowa. Pozdrawiam ciepło.

    OdpowiedzUsuń
  6. Kto by pomyślał, że książka o takim tytule mi się spodoba? :) Ale Ty potrafisz zachęcić do wszystkiego :)

    OdpowiedzUsuń
  7. Koniecznie muszę przeczytać :) po tytule się nie spodziewałam (jak pewnie wielu czytelników), ale naprawdę mnie zaintrygowałaś!
    Pozdrawiam!

    OdpowiedzUsuń
  8. Ten komentarz został usunięty przez autora.

    OdpowiedzUsuń
  9. Muszę przyznać, że o tym autorze nie słyszałam, a o książce tym bardziej. Choć przeciętny tytuł to jednak mnie zainteresował i skusił do recenzji. Z początku nie byłam do tego pozytywnie nastawiona, ale z kolejnymi linijkami robiło się ciekawiej. Na ogół nie przepadam za motywami religijnymi, ale ta przepowiednia bardzo mnie zaciekawiła. Książki raczej nie kupię, ale będę o niej pamiętać. Może ebook czy coś. Masz piękny styl i słownictwo :)
    MÓJBLOG

    OdpowiedzUsuń

Dziękuję za Twoje odwiedziny. Będzie mi bardzo miło, jeżeli swoją obecność potwierdzisz pozostawionym komentarzem ;)

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...